نوشته‌ها

تصرف زمین توسط ارگانهای دولتی و نحوه شکایت

سوال: تصرف زمین

حدود دو سال پیش شرکت برق توانیر برای اجرای طرح خود، زمین پدرم رو تصاحب و تملک نموده و طرح را اجرا کرده و حتی برای زمین ما سند هم گرفتن ولی با بهانه گیری های مختلف هیچ پولی بابت اون زمین بهمون پرداخت نکردن الان پدرم میخوان اقدام قانونی انجام بدهند، لطفا راهنمایی بفرمایید کجا و چجوری باید شکایت کنیم؟

✅ پاسخ

شما باید ابتدا دادخواستی به طرفیت شرکت برق منطقه ای به دیوان عدالت اداری تقدیم نمایید و خواسته تان از دیوان باید تایید تقصیر شرکت برق و تایید ورود خسارت به شما باشد. دیوان عدالت اداری به خواسته شما رسیدگی خواهد کرد و اگر تقصیر شرکت برق و ورود خسارت به شما را تایید کند شما می بایست مجددا به طرفیت شرکت برق در دادگاه عمومی طرح دعوی نموده و مطالبه غرامت نمایید دادگاه زیر نظر کارشناسان رسمی دادگستری میزان خسارت وارده به شما(قیمت ملک به نرخ روز) را محاسبه و شرکت برق را محکوم به پرداخت آن خواهد کرد.

 

در قوانین مختلف مصادیق زیادی در مورد تصرف عدوانی وجود دارد، به عنوان مثال برابر ماده ۱۷۰ قانون آیین‌دادرسی در امور مدنی مستاجر، خادم، کارگر و به طور کلی هر امین دیگری چنانچه پس از ۱۰ روز از تاریخ ابلاغ اظهارنامه مالک یا ماذون از طرف مالک یا کسی که حق مطالبه دارد، مبنی بر مطالبه مال امانی از آن رفع تصرف نکند، متصرف عدوانی محسوب می‌شود.

تصرف زمین

ماده ۷ قانون جلوگیری از تصرف عدوانی مصوب اسفند سال ۱۳۵۲، در مورد دعاوی مربوط به قطع آب و برق و جریان گاز و وسایل تهویه و نقاله (از قبیل آسانسور برقی) که مورد استفاده اموال غیرمنقول است، مشمول قانون مذکور است(البته اقدامات موسسات دولتی و خصوصی مربوطه و در راستای قانون یا قرارداد، خارج از موضوع است) . وی می‌گوید: در ماده ۱۵۸ قانون آیین‌دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی، تصرف عدوانی اینگونه عنوان شده که ادعای متصرف سابق مبنی بر اینکه دیگری بدون رضایت او مال غیرمنقول را از تصرف وی خارج کرده و اعاده تصرف خود نسبت به آن مال را درخواست می‌کند؛ ضمن اینکه برابر ماده ۱۷۴ قانون آیین‌دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امورمدنی، دادگاه در صورتی رأی به نفع خواهان می‌دهد که به طور مقتضی احراز کند خوانده، ملک متصرفی خواهان را عدواناٌ تصرف یا مزاحمت یا ممانعت از حق استفاده خواهان شده است.

 

بررسی دعاوی سه گانه تصرف :

بررسی دعاوی سه گانه تصرف :

۱.رفع تصرف عدوانی
۲.رفع ممانعت از حق
۳.رفع مزاحمت

دعاوی رفع تصرف عدوانی:
برای طرح این دعوی ۳ رکن لازم است.
۱.سبق تصرف خواهان
(سابقا ملک در تصرف خواهان بوده باشد)
۲.لحوق تصرف خوانده
(در حال حاضر ملک در تصرف خوانده باشد)
۳.عدوانی بودن تصرف خوانده
(تصرف فعلی خوانده بدون رضایت خواهان و حکم مرجع صالح باشد)

????دعاوی رفع ممانعت از حق:
موضوع این دعوی،حمایت از استفاده از یک ملک،تحت عنوان حق ارتفاق یا حق انتفاع است.

????دعاوی رفع مزاحمت:
تکر شخصی نسبت به متصرفات غیر منقول دیگری مزاحم شود،بدون اینکه ملک را از تصرف متصرف خارج کرده باشد

 

اوصاف مشترک این دعاوی سه گانه تصرف:
۱.هر سه غیر منقول است.
۲.هر سه غیر منقول اعتباری است.
۳.در این دعاوی در پی حمایت از مالک نیستیم، بلکه در پی حمایت از سبق تصرف هستیم.
۴.این دعاوی نیاز به احراز مالکیت خواهان و مشروعیت تصرف سابق او نیست.

⚜دعاوی طاری در دعاوی سه گانه تصرف:
۱. فقط امکان ورود ثالث اصلی راه دارد.
۲. دعوای جلب ثالث راه ندارد.
۳. طرح دعوای متقابل در این دعاوی امکان پذیر است.

 

دعوا در صورتی از دعاوی تصرف شمرده میشود که موضوع حق منشأ دعوا صرفا تصرفات قبلی خواهان، یعنی در اختیار داشتن عملی مال یا حق مورد نظر باشد. بنابراین در دعاوی تصرف، ادعای خواهان مبتنی بر استفادهی عملی و یا در اختیار داشتن شیء یا حق مورد نظر می باشد. در حقیقت، قانونگذار از جمله به متصرف قبلی مال غیرمنقول، که ملک عدواناً از تصرف وی خارج شده، حق داده است که بدون نیاز به ارائه ی دلایل مالکیت، به صرف بیات تصرف قبلی خود، تحت شرایطی از دادگاه حکم به رفع تصرف متصرف فعلی را گیرد. حتی اگر متصرف فعلی مدعی مالکیت باشد و دلایلی نیز ارائه نماید. با توجه به این مقررات اشخاص از خارج نمودن املاک، از تصرف متصرفین ممنوع میباشند و قانونگذار از تصرف و متصرف در برابر تصرف عدوانی حمایت نموده حتی اگر متصرف عدوانی  مالک ملک باشد.

قانونگذار به ترتیبی که خواهد آمد با پیش‌بینی مقررات دعاوی تصرف از یک سو حمایت از متصرف را تدارک دیده است هدف از این است پیش از هر چیز حمایت از مالک واقعی میباشد. زیرا متصرف غالبا مالک یا امین اوست. از سوی دیگر اخلال در تصرف همواره توأم با عملیات و اقداماتی است که آرامش و نظم عمومی را کم و بیش مختل می نماید و بنابراین امتیازی که به خواهان دعوای تصرف داده شده ناشی از موضع خصمانه قانونگذار نسبت به فاعل اخلال نیز می باشد.

در قانون جدید آیین دادرسی مدنی نیز ۳ نوع از دعاوی تصرف پیش بینی شده است دعوای تصرف عدوانی دعوای مزاحمت و دعوای ممانعت از حق که به ترتیب معرفی و مقررات ویژه هر یک  مورد بررسی قرار می گیرد.